FIFA Yapiga Marufuku Chupa za Maji za Plastiki Kwenye Kombe la Dunia 2026
Shirikisho la Soka Duniani (FIFA) limeingia kwenye lawama mpya kutoka kwa wapenzi wa soka kufuatia mabadiliko ya ghafla ya sheria yanayopiga marufuku mashabiki kuingia na chupa za maji zinazoweza kutumika tena (reusable plastic bottles) kwenye viwanja vya Kombe la Dunia 2026. Uamuzi huo umetafsiriwa na wengi kama mbinu nyingine ya shirikisho hilo kujipatia faida kubwa ya kifedha, huku wakitumia mwavuli wa usalama kujitetea.
Hapo awali, FIFA ilikuwa imeruhusu mashabiki kubeba chupa tupu za plastiki ambazo zinaonyesha ndani ili kuwasaidia kukabiliana na joto kali. Hata hivyo, katika mabadiliko ya dakika za mwisho kwenye Mwongozo wa Usalama Viwanjani (Stadium Code of Conduct), shirikisho hilo limetangaza kuwa chupa hizo sasa hazitaruhusiwa kabisa kuanzia Jumanne ijayo.
Mabadiliko ya Ghafla ya Kanuni za Viwanja
Uamuzi huu mpya unamaanisha kuwa vifaa vyote vya kubebea vinywaji kama chupa, vikombe, makopo na vyombo vya kioo vimepigwa marufuku katakata ndani ya viwanja vyote vya Kombe la Dunia. FIFA inasema hatua hiyo ni muhimu ili kuepusha hatari ya wachezaji, waamuzi, au mashabiki wenzao kupata majeraha pindi vitu hivyo vinapotupwa uwanjani wakati wa mechi.
Ingawa sababu ya kiusalama inaonekana kuwa na mashiko, upande wa pili wa sarafu unaonyesha kuwa uamuzi huu unawalazimisha mashabiki kununua maji na vinywaji vingine ndani ya viwanja kwa bei ambayo mara nyingi huwa kubwa kuliko kawaida.
Usalama Kwanza: FIFA Inajitetea
Katika taarifa rasmi iliyotolewa kwa shirika la habari la Reuters, FIFA ilisisitiza kuwa kipaumbele chake cha kwanza ni kuhakikisha usalama wa kila mtu aliyepo uwanjani.
“FIFA imejitolea kulinda afya na usalama wa wachezaji wote, waamuzi, mashabiki, wafanyakazi wa kujitolea, na watumishi wengine. FIFA imechukua uamuzi wa kupiga marufuku chupa ili kuzuia hatari na majeraha kwa wachezaji na wahudhuriaji wetu.”
Aidha, FIFA ilieleza kuwa sheria hiyo si ngeni katika viwanja vingi vinavyotumika kwa ajili ya michuano hiyo:
“Chupa kutoka nje tayari zimepigwa marufuku katika viwanja kadhaa kati ya hivi kwa sababu za kiusalama, na FIFA inatekeleza tu utaratibu huu katika viwanja vyote vya mashindano yake.”
Hofu ya Joto Kali na Uhitaji wa Maji
Uamuzi huu umepokelewa kwa malalamiko makubwa na makundi ya mashabiki wanaofuatilia michuano hiyo. Hofu kubwa ipo kwenye jinsi mashabiki watakavyokabiliana na hali ya hewa ya joto kali. Katika baadhi ya miji mwenyeji, joto linatarajiwa kufikia kati ya nyuzi joto 26 na 28 Selsiasi, hali inayoweza kusababisha upungufu wa maji mwilini (dehydration) kwa mashabiki wengi ikiwa hawatapata maji kwa urahisi.
Ili kupunguza wasiwasi huo, FIFA imeahidi kuwa kutakuwa na mikakati madhubuti ya kusaidia mashabiki kukabiliana na joto nje na ndani ya viwanja.
“FIFA inafanya kazi kwa karibu na kila Kamati ya Miji Mwenyeji pamoja na mamlaka za mitaa katika masuala ya kukabiliana na joto kwa mashabiki wanaosafiri kuelekea viwanjani. Hii ni pamoja na kuweka miundombinu kama vituo vya kupooza (misting stations), feni kubwa, vituo vya kunywa maji, na mahema maalum ya kupoozea joto karibu na maeneo ya viwanja.”
Kuhusu bei ya maji ambayo imekuwa ikilalamikiwa kuwa ya kinyonyaji, shirikisho hilo lilifafanua:
“Ndani ya viwanja, bei za chupa za maji kwa ajili ya Kombe la Dunia la FIFA 2026 zitabaki kuwa sawa na zile zinazotozwa kwenye matukio mengine ya kawaida yanayofanyika katika viwanja hivyo.”
Kombe la Dunia la Kihistoria na Mageuzi Mapya
Kombe la Dunia la mwaka 2026 litakuwa la kihistoria kwani litashirikisha timu 48 kwa mara ya kwanza, likiandaliwa kwa pamoja na mataifa matatu: Marekani, Kanada, na Mexico kuanzia Juni 11 hadi Julai 19.
Kutokana na ongezeko la timu, idadi ya mechi pia imeongezeka kutoka mechi 64 za awali hadi kufikia mechi 104, zikiwemo mechi za hatua mpya ya mtoano. Huku idadi kubwa ya mashabiki ikitarajiwa kufurika viwanjani, changamoto ya upatikanaji wa maji ya kunywa na usalama itakuwa mtihani mkubwa kwa FIFA na kamati za maandalizi za nchi hizo tatu.